5 nguyên nhân gây đau sâu trong hốc mắt

Cảm giác đau âm ỉ, căng tức phía sau mắt có thể liên quan đến viêm dây thần kinh thị giác, viêm xoang, đau nửa đầu hoặc các bệnh lý bên trong nhãn cầu.

Đau sâu trong hốc mắt thường được mô tả như cảm giác nhức âm ỉ, đè nặng hoặc đau từ bên trong, khác với ngứa rát, cộm xốn ở bề mặt mắt. Cơn đau có thể xuất hiện ở một hoặc hai bên, kéo dài hoặc tăng lên khi đảo mắt.

Theo Học viện Nhãn khoa Mỹ (AAO), vị trí người bệnh cảm nhận đau không nhất thiết phản ánh chính xác cơ quan gây ra triệu chứng. Ngoài các bệnh lý tại mắt, một số vấn đề ở xoang, dây thần kinh hoặc hệ thần kinh cũng có thể gây đau lan đến vùng này.

Viêm dây thần kinh thị giác

Viêm dây thần kinh thị giác xảy ra khi dây thần kinh truyền tín hiệu hình ảnh từ mắt lên não bị viêm. Người bệnh thường đau phía sau nhãn cầu, đặc biệt khi đảo mắt, kèm nhìn mờ hoặc màu sắc trở nên nhạt hơn.

Triệu chứng có thể xuất hiện ở một mắt, tiến triển trong vài ngày và đôi khi kèm khiếm khuyết thị trường, tức mất hoặc suy giảm khả năng nhìn ở một phần vùng không gian trước mắt. Bệnh có liên quan đến một số tình trạng tự miễn, trong đó có bệnh đa xơ cứng. Theo Học viện Nhãn khoa Mỹ, đau khi cử động mắt cùng với thay đổi thị lực là những dấu hiệu cần được kiểm tra để phát hiện viêm dây thần kinh thị giác.

Các xoang nằm quanh hốc mắt, vì vậy tình trạng viêm, phù nề và ứ dịch trong xoang có thể gây đau lan đến vùng trán, sống mũi và phía sau mắt. Người bệnh thường có cảm giác nặng mặt, đau quanh mắt hoặc vùng giữa hai lông mày, kèm nghẹt mũi, chảy dịch mũi, giảm khứu giác. Cơn đau có thể tăng khi cúi đầu hoặc thay đổi tư thế.

Trong một số trường hợp, nhiễm trùng xoang có thể lan đến hốc mắt, gây viêm mô tế bào hốc mắt. Tình trạng này nguy hiểm hơn, có thể xuất hiện sưng đỏ mí mắt, sốt, mắt lồi, đau hoặc hạn chế vận động nhãn cầu và giảm thị lực. Người bệnh cần được điều trị càng sớm càng tốt.

Đau nửa đầu và đau đầu cụm

Đau nửa đầu có thể gây đau ở một bên đầu, lan đến vùng thái dương và phía sau mắt. Cơn đau thường theo nhịp mạch, có thể kèm buồn nôn, nhạy cảm với ánh sáng hoặc tiếng động. Một số người xuất hiện dấu hiệu báo trước như nhìn thấy ánh sáng chớp hoặc đường zíc zắc.

Trong khi đó, đau đầu cụm thường gây đau dữ dội quanh hoặc phía sau một mắt, xuất hiện thành từng cơn, có thể tái diễn vào những thời điểm tương tự trong ngày. Mắt bên bị đau thường đỏ, chảy nước mắt, mí mắt sụp hoặc nghẹt mũi cùng bên.

Dù cảm giác đau tập trung ở hốc mắt, nguyên nhân của hai tình trạng này chủ yếu liên quan đến hệ thần kinh chứ không nhất thiết xuất phát từ nhãn cầu.

Củng mạc là lớp mô trắng bao bọc bên ngoài nhãn cầu. Khi viêm lớp mô này, người bệnh có thể đau sâu, dữ dội như bị khoan hoặc đâm xuyên trong mắt. Cơn đau đôi khi lan đến trán, thái dương hoặc hàm, tăng khi cử động mắt và có thể khiến người bệnh tỉnh giấc ban đêm.

Mắt thường đỏ, nhạy cảm với ánh sáng và chảy nước mắt. Viêm củng mạc có thể liên quan đến các bệnh tự miễn như viêm khớp dạng thấp hoặc lupus ban đỏ hệ thống. Bệnh cần được khám và điều trị sớm vì viêm kéo dài có thể gây tổn thương cấu trúc nhãn cầu, ảnh hưởng thị lực.

Glôcôm góc đóng cấp tính

Đây là tình trạng áp lực bên trong mắt tăng nhanh do đường thoát thủy dịch bị tắc, khiến các cấu trúc trong mắt tổn thương. Người bệnh có thể đột ngột đau dữ dội trong mắt hoặc sâu trong hốc mắt, mắt đỏ, nhìn mờ, nhìn thấy quầng sáng quanh đèn, đau đầu, buồn nôn và nôn.

Khác với nhiều dạng glôcôm tiến triển âm thầm, dạng góc đóng cấp tính là một cấp cứu nhãn khoa. Nếu không được xử trí kịp thời, bệnh có thể gây tổn thương thần kinh thị giác và mất thị lực không hồi phục.

Người bị đau sâu trong hốc mắt nên đi khám nếu triệu chứng kéo dài, tái diễn hoặc không cải thiện. Cần đến cơ sở y tế ngay khi đau dữ dội, đột ngột, nhìn mờ hoặc mất thị lực, mắt đỏ nhiều, sợ ánh sáng. Không nên tự day ấn vùng mắt, dùng thuốc nhỏ mắt chứa corticoid hoặc trì hoãn khám khi xuất hiện dấu hiệu bất thường về thị lực.