Tập vật lý trị liệu có hết đau cổ vai gáy?

Tôi bị thoát vị đĩa đệm nhẹ ở cổ, chưa có chỉ định mổ, chỉ tập vật lý trị liệu có chữa khỏi bệnh không? (Phương Thanh, TP HCM)

Thoát vị đĩa đệm cột sống cổ là tình trạng nhân nhầy của một hoặc nhiều đĩa đệm giữa các đốt sống cổ thoát ra qua chỗ rách của vòng xơ, có thể chèn ép rễ thần kinh và tủy sống trong ống sống. Tùy vị trí và mức độ tổn thương, người bệnh có thể đau cổ vai gáy, đau lan xuống tay, tê hoặc rối loạn cảm giác, yếu cơ, hạn chế vận động. Trường hợp chèn ép tủy có thể gây triệu chứng nặng hơn.

Trường hợp nhẹ, chưa có chỉ định phẫu thuật như bạn, điều trị bảo tồn là ưu tiên hàng đầu. Phác đồ thường bao gồm thuốc, vật lý trị liệu, phục hồi chức năng và điều chỉnh tư thế, thói quen sinh hoạt, lao động. Sự phối hợp này không chỉ cải thiện bệnh đáng kể mà còn ngăn bệnh tiến triển nặng, giảm nguy cơ tái phát.

Vùng cổ là khu vực khá nhạy cảm vì chứa tủy sống, nhiều thần kinh, mạch máu và các cơ quan quan trọng. Trước khi bắt đầu điều trị, người bệnh sẽ được đánh giá kỹ về tầm vận động, sức cơ, cảm giác, phản xạ… Dựa trên kết quả đánh giá, mức độ đau, tầm vận động khớp, tư thế, mục tiêu điều trị… bác sĩ đưa ra chương trình tập phù hợp, cá nhân hóa cho từng người bệnh, bao gồm các bài vận động và các máy vật lý trị liệu hỗ trợ.

Chương trình tập luyện bao gồm các bài tập kéo giãn cơ nhẹ nhàng, tập mạnh cơ vùng cổ – vai – tay, những bài tập về tầm vận động khớp, hướng dẫn các tư thế đúng cho người bệnh trong sinh hoạt và làm việc. Một số máy vật lý trị liệu cũng được sử dụng để hỗ trợ giảm đau, giãn cơ, cải thiện tuần hoàn tại chỗ và tạo điều kiện thuận lợi cho quá trình hồi phục như máy laser công suất cao, radio trúng đích, siêu âm trị liệu, sóng ngắn, hồng ngoại, xung kích…

Người bệnh không nên thực hiện các động tác xoắn vặn mạnh cổ một cách đột ngột. Khi ngủ, hạn chế nằm sấp hoặc nằm gối quá cao. Tránh cúi đầu nhiều giờ liền, điều chỉnh màn hình máy tính ngang tầm mắt, sau mỗi 30-45 phút nên đứng dậy và vận động nhẹ nhàng vùng cổ – vai – tay… Những thói quen này giúp làm giảm tình trạng căng mỏi cơ vùng cổ gáy, giảm áp lực lên đĩa đệm, hỗ trợ kiểm soát bệnh tốt hơn và phòng ngừa tái phát.

Nếu đã được chẩn đoán thoát vị đĩa đệm cột sống cổ, bạn nên đến cơ sở y tế có chuyên khoa để bác sĩ khám trực tiếp và đánh giá, từ đó có kế hoạch tập phục hồi chức năng cá thể hóa phù hợp. Nguyên tắc khi tập luyện là an toàn, đúng kỹ thuật, chậm rãi, tăng dần cường độ theo đúng hướng dẫn, ngừng lại ngay và báo nhân viên y tế khi thấy bất thường.

BS.CKI Lê Văn TâmKhoa Phục hồi chức năng Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM