Liệt dạ dày nghi do biến chứng tiểu đường

TP HCMBà Xuyên, 74 tuổi, thường đầy bụng, ợ nóng, ăn không tiêu, nôn ói, bác sĩ chẩn đoán liệt dạ dày nghi do biến chứng tiểu đường.

Bà Xuyên bệnh tiểu đường type 2 hơn 15 năm nhưng không thường xuyên uống thuốc, đường huyết không ổn định. Trong nửa năm nay, bà giảm 5 kg do ăn không ngon miệng, ợ nóng, nôn nhiều.

Bà được đưa đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM trong tình trạng đường huyết tăng cao (hơn 200 mg/dL), suy kiệt, mất nước, rối loạn điện giải nghiêm trọng. Bác sĩ chỉ định truyền insulin ổn định đường huyết, cân bằng điện giải cho người bệnh.

Kết quả nội soi tiêu hóa không phát hiện các nguyên nhân gây tắc nghẽn ở dạ dày như u, hẹp môn vị, loét… Nghiệm pháp thở hơi (đo lượng khí thở sau khi ăn) đánh giá tốc độ làm rỗng của dạ dày cho thấy thời gian bán hủy thức ăn ở dạ dày người bệnh là 180 phút, trong khi bình thường 70-100 phút.

Thạc sĩ, bác sĩ Hoàng Thị Hồng Linh, khoa Nội tiết – Đái tháo đường, Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh TP HCM, chẩn đoán bà Xuyên liệt dạ dày nghi do tiểu đường. Liệt dạ dày là một dạng rối loạn tại đường tiêu hóa khiến thức ăn lưu lại trong dạ dày trong khoảng thời gian lâu hơn bình thường. Trung bình, ở người khỏe mạnh dạ dày tiêu hóa thức ăn trong khoảng 2-5 giờ tùy loại thức ăn.

Bác sĩ Linh giải thích bà Xuyên không kiểm soát tốt bệnh tiểu đường trong thời gian dài khiến đường huyết cao gây tổn thương các mạch máu cung cấp oxy và dưỡng chất cho các dây thần kinh, bao gồm cả dây thần kinh phế vị. Đây là dây thần kinh sọ kéo dài từ thân não cho tới các cơ quan trong ổ bụng, bao gồm cả các cơ quan trong đường tiêu hóa. Dây thần kinh phế vị tổn thương làm rối loạn chức năng thần kinh, ảnh hưởng đến cơ quan tiêu hóa, khiến quá trình nhào trộn thức ăn bị chậm hoặc ngừng lại.

Theo bác sĩ Linh, liệt dạ dày làm rối loạn tiêu hóa, ảnh hưởng đến đường huyết cũng như hấp thụ thuốc điều trị tiểu đường, tạo điều kiện cho bệnh tiến triển nặng. Thức ăn ở lại quá lâu trong dạ dày làm tăng nguy cơ nhiễm khuẩn tiêu hóa hoặc vón cục tạo thành khối rắn gây kích thích dạ dày, gây buồn nôn, ói mửa và tắc nghẽn.

Bà Xuyên được kiểm soát đường huyết bằng insulin, đồng thời dùng thuốc hỗ trợ tăng co bóp dạ dày. Các bữa ăn cần chia nhỏ thành 6 bữa trong ngày, tránh để dạ dày quá đầy, ưu tiên ăn nhiều chất lỏng, hạn chế chất béo và chất xơ khó tiêu hóa, bù đủ nước cho cơ thể.

Bác sĩ Linh cho biết liệt dạ dày là bệnh mạn tính, thời gian điều trị thường phải kéo dài. Hiện chưa có phương pháp điều trị đặc hiệu, đa phần người bệnh được điều chỉnh chế độ dinh dưỡng, uống thuốc, kiểm soát tốt đường huyết.

*Tên người bệnh đã thay đổi