Cuộc đua hút khách Trung Quốc của các nước châu Á

Nới lỏng thị thực, mở rộng đường bay và tiếp thị số đang được nhiều quốc gia như Singapore, Hàn Quốc sử dụng để hút khách Trung Quốc.

Theo Cục Thống kê Quốc gia Trung Quốc, người dân đại lục thực hiện hơn 167 triệu lượt xuất cảnh năm 2025, tăng 16% so với năm trước. Năm 2024, nhóm khách này chi hơn 251 tỷ USD cho du lịch quốc tế (chưa có số liệu năm 2025), đứng đầu thế giới, theo UN Tourism.

Quy mô thị trường khiến khách Trung Quốc trở thành nguồn doanh thu quan trọng của hàng không, khách sạn, nhà hàng và dịch vụ trải nghiệm. Cuộc cạnh tranh không đơn thuần về số lượng khách, còn ở khả năng đáp ứng nhu cầu mới, giữ chân du khách và gia tăng chi tiêu tại điểm đến.

Khảo sát của công ty nghiên cứu thị trường du lịch Dragon Trail công bố tháng 4 cho thấy 56% người Trung Quốc được hỏi dự định tăng chi tiêu cho hoạt động và trải nghiệm khi du lịch nước ngoài; 49% muốn dành thêm tiền cho ăn uống. Năm 2025, 43% cho biết đã chi ít nhất 5.000 tệ (hơn 19 triệu đồng) cho mua sắm. Những con số này cho thấy trải nghiệm đang trở thành yếu tố cạnh tranh bên cạnh giá cả và sự thuận tiện.

Thái Lan nổi bật nhờ chính sách miễn thị thực cho công dân Trung Quốc từ năm 2023 cùng hệ thống dịch vụ thuận tiện, chi phí cạnh tranh. Các phương thức thanh toán phổ biến như Alipay và WeChat Pay được chấp nhận ở nhiều điểm dịch vụ.

Khảo sát tháng 7 của Dragon Trail với hơn 300 doanh nghiệp lữ hành Trung Quốc cho thấy Thái Lan là điểm đến nổi bật nhất năm 2026 của khách Trung, chiếm 19% số lựa chọn. Nhật Bản đứng thứ hai với 16%, tiếp theo là Hàn Quốc (13%), Singapore và Mỹ cùng 7%.

Theo Tổng cục Du lịch Thái Lan (TAT), nước này đón khoảng 2,6 triệu lượt khách Trung Quốc trong nửa đầu năm 2026, tăng 18% so với cùng kỳ, và đặt mục tiêu đạt 5,1 triệu lượt cả năm.

Thái Lan còn đẩy mạnh tiếp thị theo từng phân khúc. Tháng 8, TAT công bố chiến lược tập trung vào nhóm khách chi tiêu cao với sản phẩm chăm sóc sức khỏe, thể thao, văn hóa, du lịch cộng đồng và nghỉ dưỡng gia đình. Tháng 9, nước này triển khai chiến dịch Nihao Month 2026 kết hợp tiếp thị số, ưu đãi và quảng bá qua người có ảnh hưởng.

Hàn Quốc khai thác sức hút của K-pop, phim truyền hình, mỹ phẩm, thời trang và ẩm thực, kết hợp lợi thế thời gian bay ngắn, mạng lưới hàng không và chính sách miễn thị thực cho khách đoàn. Theo số liệu được dẫn từ Hiệp hội Thương mại Du lịch Trung Quốc, nước này đón khoảng 2,56 triệu lượt khách Trung Quốc trong 5 tháng đầu năm, tăng 25% so với cùng kỳ. Du khách có thể kết hợp tham quan với mua sắm, làm đẹp và trải nghiệm các địa điểm gắn với văn hóa đại chúng.

Trong khi đó, Nhật Bản chịu tác động từ căng thẳng ngoại giao với Trung Quốc. Theo Tổ chức Xúc tiến Du lịch Nhật Bản (JNTO), nước này đón gần 2,1 triệu lượt khách từ Trung Quốc đại lục trong nửa đầu năm 2026, giảm 56,4% so với cùng kỳ năm trước. Diễn biến cho thấy quan hệ song phương và tâm lý du khách có thể ảnh hưởng đáng kể đến dòng khách, dù Nhật Bản vẫn có sức hút nhờ ẩm thực, mua sắm, văn hóa, cảnh quan theo mùa và giao thông thuận tiện.

Malaysia và Singapore cũng tìm cách mở rộng thị phần bằng những lợi thế riêng, bên cạnh việc cùng miễn thị thực song phương với Trung Quốc. Malaysia tăng hợp tác với đối tác Trung Quốc trong khuôn khổ Visit Malaysia 2026, khai thác thế mạnh về đa dạng văn hóa, ẩm thực, mua sắm và nghỉ dưỡng gia đình. Singapore tập trung vào đô thị, giải trí, dịch vụ chất lượng cao và kết nối hàng không.

Sự cạnh tranh không chỉ diễn ra giữa các điểm đến châu Á. Tại hội chợ thương mại du lịch ITB China ở Thượng Hải tháng 5, hơn 900 tổ chức và doanh nghiệp từ 85 quốc gia, vùng lãnh thổ tham gia, cho thấy mức độ quan tâm của ngành du lịch quốc tế đối với thị trường này.

Các nước cũng phải thích ứng với sự thay đổi trong cách đi du lịch của người Trung Quốc. Theo khảo sát Dragon Trail, 47% doanh nghiệp lữ hành tham gia đánh giá nhóm khách 18-35 tuổi là phân khúc tăng trưởng nhanh nhất. Tour nhóm nhỏ được 37% lựa chọn, là loại hình tăng trưởng nhanh nhất, tiếp sau bởi tour thiết kế riêng và du lịch cao cấp với 33%.

Khảo sát của COITM, hội chợ thương mại du lịch tại Trung Quốc, cũng ghi nhận sự quan tâm của doanh nghiệp lữ hành đối với các điểm đến Đông Nam Á, Hàn Quốc, Australia và New Zealand. Những sản phẩm chuyên sâu, du lịch chăm sóc sức khỏe và bền vững được đánh giá có tiềm năng.

Trong cuộc đua này, Việt Nam có lợi thế về khoảng cách địa lý, nghỉ dưỡng biển, ẩm thực và chi phí cạnh tranh. Chính sách thí điểm miễn thị thực cho khách Trung Quốc đi theo đoàn đến Khánh Hòa mở thêm cơ hội tiếp cận thị trường. Theo Cục Du lịch Quốc gia Việt Nam, Trung Quốc là thị trường khách quốc tế lớn nhất của Việt Nam trong 9 tháng với gần 4 triệu lượt. Năm 2025, lượng khách Trung Quốc đại lục cũng lớn nhất trong thị trường gửi khách đến Việt Nam, đạt hơn 5,28 triệu, tăng khoảng 41% so với năm 2024.

Các hãng hàng không cũng đồng loạt tham gia vào cuộc đua bằng việc tăng chuyến, tăng tần suất/mở lại tuyến đường đến Trung Quốc. Theo dữ liệu lịch bay cập nhật của FlightConnections, ứng dụng tra cứu mạng lưới đường bay thương mại toàn cầu, tính đến tháng 10, Việt Nam có đường bay thẳng đến 23 điểm đến tại Trung Quốc, do 22 hãng hàng không (cả hai nước) khai thác. Hàn Quốc có kết nối hàng không tới 42 điểm đến, ba nước còn lại gồm Thái Lan, Malaysia, Singapore lần lượt là 29, 30, 32 điểm đến.

Nhật Bản là ngoại lệ khi số chuyến bay giữa hai nước cắt giảm liên tục. Theo Aero Routes, website theo dõi và cập nhật các thay đổi về mạng lưới đường bay trên thế giới, 51 đường bay bị các hãng Trung Quốc hủy hoặc ngừng khai thác theo lịch mùa đông 2025-2026, lịch bay mùa hè từ sân bay Kansai đến các thành phố Trung Quốc giảm 70% so với cùng kỳ 2025.

Theo ông Phạm Hải Quỳnh, Viện trưởng Viện Phát triển Du lịch châu Á, miễn thị thực và mở đường bay có thể giúp điểm đến lọt vào danh sách lựa chọn của du khách. Tuy nhiên, để duy trì lợi thế, Việt Nam cần tạo ra trải nghiệm đủ khác biệt để khách ở lại lâu hơn, chi tiêu nhiều hơn và muốn quay trở lại.

Ông cũng cho rằng Việt Nam cần đẩy mạnh quảng bá trên các nền tảng số phổ biến tại Trung Quốc, phối hợp với hãng hàng không và doanh nghiệp lữ hành, đồng thời cải thiện thông tin tiếng Trung và thanh toán. Hiệu quả xúc tiến cũng cần được đánh giá qua lượng khách thực tế, tỷ lệ quay lại, mức chi tiêu và thời gian lưu trú, thay vì chỉ dựa vào lượt tiếp cận trên mạng xã hội hay số tour được quảng bá.