Đột quỵ tái phát, đặt stent tái thông mạch máu não

Hà NộiÔng Nam, 69 tuổi, đột quỵ tái phát yếu liệt nửa người, được bác sĩ lấy huyết khối, nong bóng và đặt stent tái thông mạch máu não.

Ông Nam có bệnh nền tăng huyết áp và đái tháo đường, hai tuần trước đột quỵ nhồi máu não mức độ nhẹ, chưa có chỉ định can thiệp tái thông mạch. Lần này, ông đến Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội ở giờ thứ hai sau khởi phát triệu chứng, liệt nửa người bên phải, rối loạn ý thức, điểm NIHSS đánh giá mức độ đột quỵ là 15 – tức nặng.

Kết quả chụp mạch máu não ghi nhận động mạch đốt sống phải có đoạn nhỏ hơn bình thường, tắc mạch tại đoạn cuối động mạch đốt sống trái. Tình trạng này cản trở dòng máu lên nuôi các vùng não phía sau, trong đó có thân não – khu vực đảm nhiệm nhiều chức năng quan trọng của cơ thể.

Các bác sĩ loại trừ chỉ định dùng thuốc tiêu sợi huyết do ông Nam mới bị nhồi máu não gần đây, đồng thời quyết định can thiệp nội mạch cấp cứu nhằm khôi phục tuần hoàn não.

BS.CKII Lê Văn Khánh, Trưởng khoa Điện quang can thiệp, tiếp cận hệ mạch não của ông Nam qua động mạch đùi phải. Dưới hướng dẫn của hệ thống chụp mạch số hóa xóa nền (DSA), êkíp đưa ống thông lên động mạch đốt sống trái, xác định hẹp, tắc tại đoạn V4 động mạch đốt sống trái – đoạn đầu động mạch thân nền. Sau đó, bác sĩ sử dụng dụng cụ chuyên dụng để lấy cục máu đông ra ngoài theo kỹ thuật Solumbra (kết hợp đồng thời giữa dụng cụ kéo sợi huyết và ống hút áp lực âm), lấy được mảnh huyết khối khoảng 3 mm.

Sau khi lấy huyết khối, hình ảnh DSA cho thấy lòng động mạch đốt sống trái và động mạch thân nền vẫn hẹp khiến dòng máu chưa lưu thông ổn định. Các bác sĩ chuyển sang nong bóng để mở rộng lòng mạch nhưng theo dõi sau nong cho thấy lòng mạch không duy trì được độ mở, tái hẹp.

Êkíp quyết định đặt stent kích thước 4×15 mm từ động mạch thân nền đến đoạn xa động mạch đốt sống trái. Chụp kiểm tra sau đó khoảng 10 phút ghi nhận không còn hẹp tái phát, dòng máu lưu thông ổn định.

Kết quả chụp cộng hưởng từ não sau 12 tiếng kể từ khi can thiệp ghi nhận các tổn thương nhồi máu não ổn định, không xuất hiện ổ nhồi máu hoặc xuất huyết mới. Bác sĩ điều chỉnh thuốc chống kết tập tiểu cầu cho ông Nam nhằm hạn chế nguy cơ hình thành huyết khối trong stent, phối hợp tập phục hồi chức năng nhằm cải thiện vận động.

Sau 7 ngày, cơ lực tay và chân của ông Nam hồi phục hoàn toàn (5/5), ý thức gần trở về mức trước khi khởi phát đột quỵ, xuất viện.

Bác sĩ Khánh cho biết động mạch đốt sống hai bên hợp lại thành động mạch thân nền, cung cấp máu cho thân não, tiểu não và một số cấu trúc não phía sau. Khi hệ mạch đốt sống thân nền bị tắc, người bệnh có thể yếu hoặc liệt tay chân, chóng mặt, mất thăng bằng, rối loạn ý thức và gặp các biến chứng nguy hiểm.

Khi xuất hiện dấu hiệu đột quỵ như đột ngột méo miệng, yếu hoặc liệt tay chân, nói khó, mất thăng bằng hay giảm ý thức, người bệnh cần được đưa đến bệnh viện có khả năng cấp cứu và can thiệp nội mạch điều trị đột quỵ. Ngay cả khi triệu chứng giảm hoặc tự hết sau vài phút, người bệnh vẫn cần được kiểm tra vì đây có thể là dấu hiệu của cơn thiếu máu não thoáng qua, cảnh báo nguy cơ đột quỵ.

*Tên bệnh nhân đã được thay đổi