Suy hô hấp do cúm A

Hà NộiBà Mạo 88 tuổi, mắc cúm A, không sốt nhưng khó thở, suy hô hấp tiến triển nhanh và có nhiều bệnh nền.

Xét nghiệm tại Bệnh viện Đa khoa Tâm Anh Hà Nội, bà Mạo dương tính với cúm A, X-quang ngực ghi nhận thành phế quản và kẽ hai phổi dày rải rác. Các chỉ số khác cho thấy bà có phản ứng viêm, tim chịu áp lực lớn và nhiễm khuẩn. Thạc sĩ, bác sĩ Thân Thị Ngọc Lan, Khoa Hô hấp, cho biết bà Mạo còn bị mắc hen phế quản, suy tim, rung nhĩ, tăng huyết áp và từng bị nhồi máu não đa ổ.

Ở người hen, cúm A có thể gây viêm và co thắt đường thở làm khởi phát đợt cấp. Với người suy tim, rung nhĩ, nhiễm trùng còn làm tăng gánh nặng cho tim, dễ gây ứ dịch phổi và khó thở. Tiền sử nhồi máu não cũng có thể khiến khả năng ho, khạc đờm kém, làm việc kiểm soát suy hô hấp khó hơn. Do đó, điều trị cho bệnh nhân cần cân nhắc cả bệnh nền và bệnh hô hấp.

Bà Mạo được điều trị cúm A bằng thuốc kháng virus, kết hợp kháng sinh và hỗ trợ hô hấp thở máy không xâm nhập. Bác sĩ đồng thời dùng thuốc giãn phế quản, long đờm và điều trị rối loạn nhịp tim, hơn một tuần sau bà Mạo ổn định sức khỏe, được xuất viện.

Theo bác sĩ Lan, cúm A là bệnh nhiễm trùng đường hô hấp, thường gây sốt, ho, đau họng, đau mỏi và mệt mỏi. Ở người cao tuổi hoặc có bệnh mạn tính, bệnh có thể gây viêm phổi, suy hô hấp hoặc làm bệnh nền mất ổn định. Cúm A trở nặng dù không sốt cao, có thể gây viêm phổi, tổn thương đường hô hấp, bội nhiễm vi khuẩn, suy hô hấp, đặc biệt ở người có bệnh nền như bệnh phổi tắc nghẽn mạn tính (COPD), suy tim, đái tháo đường.

Vì vậy, khi chăm sóc người cao tuổi nhiễm cúm tại nhà, cần chú ý các dấu hiệu như mệt lả, lú lẫn, thở nhanh, khó thở, đau ngực. Người từ 65 tuổi hoặc có bệnh nền nên đi khám sớm khi nghi mắc cúm, không chờ sốt cao.

Tiêm vaccine cúm hàng năm là biện pháp quan trọng giúp giảm nguy cơ mắc bệnh và biến chứng nặng. BS.CKI Lê Thị Trúc Phương, Chuyên viên Y khoa, Hệ thống Tiêm chủng VNVC cho biết Việt Nam đang có các loại vaccine phòng các chủng gây bệnh phổ biến như cúm A/H1N1, A/H3N2 và cúm B. Vaccine được sử dụng cho người từ 6 tháng tuổi trở lên và cần duy trì tiêm nhắc mỗi năm do virus cúm liên tục biến đổi và kháng thể bảo vệ sau tiêm giảm dần theo thời gian.

Nghiên cứu cho thấy tiêm vaccine cúm giúp giảm nguy cơ nhập viện, tử vong đến 90%, giảm nguy cơ nhồi máu cơ tim và đột quỵ 15-45%. Với người mắc bệnh COPD, đái tháo đường, tim mạch, hen suyễn… tiêm chủng còn góp phần hạn chế đợt cấp, biến chứng và nguy cơ nhập viện do bệnh nền trở nặng. Biện pháp tiêm vaccine cúm hàng năm được Bộ Y tế và các hiệp hội y khoa hô hấp, tim mạch, thận học, nội tiết và đái tháo đường khuyến cáo.

Bên cạnh đó, hiện nhiều bệnh lây qua đường hô hấp có thể gây biến chứng viêm phổi, suy hô hấp, viêm màng não, nhiễm khuẩn huyết, như hợp bào hô hấp RSV, phế cầu, não mô cầu cũng cùng lưu hành và có thể đồng nhiễm cúm gây bệnh nặng. Các bệnh này đã có vaccine đầy đủ, có thể kết hợp tiêm cùng với cúm để phòng bệnh sớm.

Ngoài ra, nên rửa tay thường xuyên, che miệng khi ho hoặc hắt hơi, giữ không gian sống thông thoáng và hạn chế tiếp xúc gần với người có triệu chứng hô hấp. Người cao tuổi mắc cúm cần đi khám sớm nếu khó thở, đau tức ngực, lơ mơ, mệt lả hoặc triệu chứng đột ngột nặng lên.

*Tên người bệnh được thay đổi.